Mysteries rond methaan op Mars :: Nieuws

Mysteries rond methaan op Mars

Geplaatst op 27-08-2009 om 11u35 door Bert Carrein - 2252 keer gelezen

Er zit misschien meer leven in de planeet Mars als onderzoekers ooit dachten. De ontdekking van methaan in 2004 betekent dat er ofwel leven is, ofwel dat vulkanische activiteit hitte blijft genereren onder het oppervlak van de planeet.

ESA wil uitvissen wat de reden is. Wat de uitkomst ook is, het is ophefmakend nieuws voor een planeet waarvan men ooit dacht dat ze biologisch en geologisch op non-actief stond.
Het mysterie rond het methaan stak kort na december 2003 de kop op, toen ESA's ruimtesonde Mars Express in een baan rond de Rode Planeet kwam. Toen de Planetary Fourier Spectrometer (PFS) gegevens begon te verzamelen merkten Vittorio Formisano van het Istituto di Fisica dello Spazio Interplanetario CNR in Rome en de rest van het team rond dit instrument iets merkwaardigs op. Ze zagen sporen van koolstofdioxide en waterdamp, zoals verwacht, maar ook van methaan.

astronomie sterrenkunde ruimtevaart nieuws
De Europese ruimtesonde Mars Express in een baan rond de Rode Planeet.

Het mysterie rond het methaan stak kort na december 2003 de kop op, toen ESA's ruimtesonde Mars Express in een baan rond de Rode Planeet kwam. Toen de Planetary Fourier Spectrometer (PFS) gegevens begon te verzamelen merkten Vittorio Formisano van het Istituto di Fisica dello Spazio Interplanetario CNR in Rome en de rest van het team rond dit instrument iets merkwaardigs op. Ze zagen sporen van koolstofdioxide en waterdamp, zoals verwacht, maar ook van methaan.

Verrassing

'Methaan was een verrassing, dat hadden we niet verwacht', zegt ESA Marsonderzoeker Agustin Chicarro. De reden is dat op de aarde veel van het methaan in onze atmosfeer vrijkomt door geëvolueerde levensvormen, zoals door vee dat voedsel opneemt. Er zijn ook wel manieren om methaan te produceren zonder leven, zoals door vulkanische activiteit, maar het is de mogelijke biologische piste die de aandacht trok op de ontdekking.

De ontdekking van methaan door Mars Express staat niet op zichzelf. Toen Mars Express onderweg was vonden twee onafhankelijke teams van astronomen vanaf de aarde met behulp van telescopen de eerste sporen van methaan. Na vijf jaar intensief onderzoek bevestigden alle volgende waarnemingen de ontdekkingen. Ze stelden de planetaire onderzoekers voor een groot raadsel.

Vreemde ontwikkeling

Methaan zou gedurende ongeveer 300 jaar stabiel moeten blijven in de atmosfeer van Mars. Wat ook het methaan produceert, het moet dus van recente oorsprong zijn.

In januari 2009 publiceerde een team onder leiding van Michael Mumma van het Goddard Space Flight Center van de NASA dat het methaan dat het in 2003 had waargenomen geconcentreerd was in drie gebieden op de planeet. Dit toonde aan dat het methaan op dat ogenblik aan het vrijkomen was en waargenomen werd alvorens het zich over de planeet kon verspreiden.

Daarna begonnen de zaken zich heel vreemd te ontwikkelen. In plaats van de normale 300 jaar was het methaan al begin 2006 bijna volledig verdwenen. Er is duidelijk iets vreemds aan de hand op Mars. 'We dachten te begrijpen hoe methaan zich op Mars gedraagt. Maar als de metingen juist zijn, dan moeten we iets heel belangrijks over het hoofd zien', zegt Franck Lefèvre van de Université Pierre et Marie Curie (CNRS, Parijs) en lid van het team rond het SPICAM-instrument op Mars Express.

Methaan snel verwijderd

Samen met zijn collega François Forget, die zich bezighoudt met atmosferisch onderzoek en ook afkomstig is van de Université Pierre et Marie Curie onderzocht Lefèvre het verdwijnen van het methaan met een computermodel van het klimaat op Mars. 'We pakten het probleem aan als onderzoekers van de atmosfeer, zonder ons iets aan te trekken van de aard van de bron van het methaan', vertelt hij.

In onlangs gepubliceerde resultaten vonden ze dat hun computermodel wel elementen als koolstofmonoxide en ozon in de atmosfeer kunnen reproduceren, maar niet het gedrag van het methaan.

'Iets verwijdert het methaan 600 keer sneller uit de atmosfeer dan de modellen kunnen verklaren', zegt Lefèvre. 'Bijgevolg moet de bron 600 keer intensiever zijn dan we aanvankelijk dachten en dat is bijzonder hoog, zelfs naar de geologische normen op onze eigen aarde.'

astronomie sterrenkunde ruimtevaart nieuws
Verdacht voor de snelle verdwijning van het methaan: het oppervlak van Mars.

Prioriteit

De verdenking valt op het oppervlak van de planeet als oorzaak voor de zo snelle verwijdering van methaan. Ofwel zit het methaan gevangen in het daarop aanwezig stof, ofwel wordt het vernietigd door snel reagerende chemische stoffen als waterstofperoxide, zoals al aangegeven door de Vikingmissies in de jaren '70.

Als dat laatste het geval is, dan is het oppervlak van Mars veel vijandiger voor van organische moleculen (die koolstof bevatten) dan men had gedacht. Dat zal het zoeken naar sporen van vroeger of huidig leven op Mars veel moeilijker maken. Toekomstige Marswagentjes zullen dus in de Marsbodem moeten boren om naar sporen van leven te zoeken.

ESA en het Italiaanse ruimtevaartagentschap ASI zullen in november een driedaagse internationale workshop organiseren om het methaanmysterie tot op de bodem uit te spitten. Onderzoekers zullen er de resultaten bespreken en toekomstige strategieën voor het onderzoek van het methaan plannen.

Op de workshop hoopt het Mars Express PFS-team een globale kaart van het methaan op Mars te kunnen voorstellen. 'Het in kaart brengen van het methaan met de PFS is de laatste maanden prioriteit voor ons geworden', aldus Olivier Witasse, ESA-projectonderzoeker voor Mars Express.

Fascinerende planeet

In juli kwamen ESA en NASA overeen om samen missies naar Mars te lanceren. De zaak van het methaan is zo belangrijk dat deze toekomstige projecten er waarschijnlijk ook aandacht aan zullen schenken. 'Het methaan op Mars beter begrijpen is één van onze topprioriteiten', zegt Witasse.

Wat ook de verklaring voor het methaan is, het maakt Mars nog fascinerender dan deze planeet al was voor de planeetonderzoekers.

Bron: http://www.esa.int

Gerelateerde berichten

Lees ook: Mysterie ijsafzettingen op Mars opgelost
Lees ook: Belgisch team voor Marsvluchtsimulatie compleet
Lees ook: Achtste Europese Mars Conferentie
Lees ook: Vloeibaar water op Mars?
Lees ook: Enorme duinen op Mars verplaatsen zich
Lees ook: Rusland wil apen naar Mars sturen

Bekijk alle berichten uit deze categorie.

Er hebben al 3 mensen een reactie achtergelaten

Laat zelf ook een reactie achter »

Willem Geplaatst op 22-06-2010 om 11u06 - Quote

dag ik ben willem ik weet alles van sterren en planeten en ik geloof ook in ufo"s ik heb er in mijn hele leven nou 9 gezien de eerste zag ik toen 8 jjaar was in de riet straat in oisterwijk die was heel ver weg nou echt waar hij was wel 5 centimeter lang dat moet toch wel een hele grote zijn geweest en nog iets ik weet heet zeker dat de mars opportuni zig leven begeefd en wat betrefd dat ze van die rare knikkers en haren hebben gevonden nou ik denk en weet wel zeker ja wel heel zeker ze zullen over engkele tijd of over eeeen paar jaar wel zeker een schokkende ondekking doen en nog iets misschien en wel heel zeker waarom america niet meer naar de maan toe gaat ze denken dat zich daar en ruimte basis bevind aan de donkere kant van de maan daar geloof ik heel hijlig in ik had een vraag he waarom stuuren ze geen sataliet naar de maan om te kijken wat er zich nou echt bevind aan de achter kant van de maan met infrarood en hite zoekende apparatuur en lazers en of dat ze kunnen kijnen naar een energie bron of zo iets en nog iets wat denk je an de maan europa daar zouden we ook wel eens een schokkende ondekking kunnen doen wan tonder dat ijs denken ze dat er een oceaan van leven kan bevatten maar een ding weet ik echt zeker we zullen binnen de korste keren er wel zeker achter komen dat zich buiten aarts leven bestaat op mars en nog iets ik heb een newton telescoop en binnen kort ga ik er nog een sterren kijker bij kopen en over die ufo ik heb een digietale camera gekocht als ik hopelijk weer een ufo zie nou dan ga ik hem filmen en dan zet ik hem op internet oke kennen jullie toevallig remco groene veld van de esa!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!..........................

Daniël Geplaatst op 19-07-2010 om 17u45 - Quote

Hallo Willem,

Leuk dat je zo veel interesse hebt in buitenaards leven. Ik zelf ben sinds een jaar of 10 ook geintresseerd in astronomie en ben er zelfs van overtuigd dat er wel buitenaardsleven is maar dit enkel in simpele vormen. Ik geloof niet dat er een bezoek is gebracht aan onze planeet Aarde door buitenaardse wezens.

En je vraag waarom de 'achterkant' van de maand niet nauwlettend wordt geobserveerd zit hem in het feit dat daar geen energie voor is (omdat de zon daar niet schijnt) maar ook omdat dit voor Esa en Nasa niet interessant genoeg is. Daarvoor zijn andere missies belangrijker en het is ook een kwestie van geld wat een grote rol speelt binnen de ruimtevaart!

Leuk dat je deze reactie hebt geschreven! Hopelijk tot schrijfs......

Mark Geplaatst op 21-07-2010 om 23u42 - Quote

de achterkant van de maan is wel degelijk reeds bestudeerd in de jaren '60, toen er verschillende vluchten die richting opgingen en er zelfs mensen landden op de maan. Het basisstation is toen rondjes blijven draaien en toen hebben ze volop de gelegenheid gehad om de achterkant te onderzoeken.