Nieuws

Planck opnieuw stap dichter bij ontrafeling kosmische blauwdruk

Geplaatst op 13-02-2012 om 20u59 door Bert Carrein - 4088 keer gelezen
Nieuws

De Planck missie van Europees Ruimtevaartagentschap ESA heeft aangetoond dat er zich nog niet ontdekte 'eilandjes' van koude gassen en een mysterieuze waas van microgolven in onze Melkweg bevinden. Deze resultaten bezorgen wetenschappers een nieuwe schat aan informatie om meer en meer de 'kosmische blauwdruk' te ontrafelen.

De nieuwe resultaten worden deze week voorgesteld op een internationale conferentie in Bologna (Italië), waar astronomen van over de hele wereld het zullen hebben over de tussentijdse resultaten van de Planck missie.

In de resultaten is er een kaart van koolstofmonoxide die de hele hemel omslaat. Koolstofmonoxide is een bestanddeel van de koude wolken die zich bevinden in de Melkweg en andere sterrenstelsels. Deze wolken, die voornamelijk waterstof bevatten, zijn de reservoirs waaruit sterren ontstaan.

Nochtans zijn waterstofmoleculen niet zo makkelijk te detecteren aangezien ze (bijna) geen straling uitzenden. Koolstofmonoxide daarentegen, ook al is het veel zeldzamer, zendt wel genoeg straling uit om te kunnen detecteren. Op die manier kunnen astronomen dan toch wolken van waterstof opsporen.

Volgens Planck medewerker Jonathan Aumont is de missie een uitstekende waarnemer van koolstofmonoxide over de hele hemel. Onderzoeken van koolstofmonoxide met radiotelescopen op de grond zijn zeer tijdrovend, vandaar dat ze zijn beperkt tot de delen van de hemel waarvan geweten is dat er moleculaire wolken te vinden zijn (of waarvan men denkt dat ze er te vinden zijn).

"Het grote voordeel van Planck is dat de hele hemel scant, waardoor we in staat waren om concentraties van moleculaire gassen te detecteren waar we ze niet hadden verwacht te vinden," zegt Aumont. Planck heeft ook een mysterieuze nevel van microgolven ontdekt waarvan men op dit moment nog de oorsprong nog niet van weet.

Het komt uit een regio rond het centrum van de Melkweg en ziet eruit als een vorm van energie die ook wel 'synchrotron' emissie wordt genoemd. Dit wordt geproduceerd wanneer elektronen magnetische velden passeren nadat ze werden versneld door supernova explosies.

De nieuwsgierigheid hier is dat deze mysterieuze nevel andere kenmerken vertoont dan de synchrotron emissie die elders wordt waargenomen in de Melkweg. De nevel laat zien wat astronomen een 'harder' spectrum noemen: de uitstoot neemt niet zo snel af met toenemende energie.

Er werden al verschillende verklaringen voorgesteld voor dit vreemde gedrag, zoals hogere supernova activitait, galactische wind en zelfs de vernietiging van deeltjes donkere materie. Maar tot nu toe is nog geen enkele hiervan bevestigd en blijft het hele gebeuren raadselachtig.

"De resultaten die tot nu toe door Planck werden bereikt over de galactische nevel en de koolstofmonoxide geeft ons een frisse kijk op een aantal interessante processen die plaatsvinden in onze Melkweg," zegt Jan Tauber, Planck Project Scientist bij ESA.

astronomie sterrenkunde ruimtevaart nieuws
All-sky beeld van moleculair gas gezien door Planck en eerdere onderzoeken.

Bron: http://www.esa.int/esaCP/SEM0FLYXHYG_index_0.html

Gerelateerde berichten

Lees ook: Zwaartekracht blijft een groot raadsel
Lees ook: Inzichten in samenstelling heelal onjuist?
Lees ook: Verste cluster van stelsels gevonden
Lees ook: Ruimtetelescoop ontmaskert nieuwe cluster
Lees ook: Het einde van het heelal door uitputting?
Lees ook: Het kosmische skelet van het heelal bestaat al veel langer

Bekijk alle berichten uit deze categorie.